تفاوت مانیتور و نمایشگر چیست؟
اردیبهشت
از آنجا که در گذشته اتصال کامپیوتر به تلویزیون ناممکن بود تفاوت مانیتور و نمایشگر روشن و واضح بود. مانیتورها در زمان سابق تنها به یک پورت VGA مجهز بودند که تنها میتوانست امکان اتصال به کیس را برایشان مهیا کند. از سوی دیگر، تلویزیونها که برای نمایش محتوای کانالهای تلویزیونی ساخته شده بودند، با کمک آنتن و ورودی کواکسیال به آنتن مرکزی خانه وصل میشدند. ولی امروزه چطور؟
در هر دو دستگاه پورتهای فراوانی تعبیه شده است و شاید در نگاه نخست جز به لحاظ اندازه اختلافی میان آنها مشاهده نمیشود. برای همین ممکن است از خود بپرسید آیا امکان دارد بتوان کامپیوتر را به تلویزیون یا کنسول بازی را به مانیتور متصل کنیم؟ فارغ از پاسخ قطعی، پیش از هر چیز باید گفت با وجود شباهت بسیار بین مانیتور و نمایشگر، این دو وسیله تفاوتهایی نیز با یکدیگر دارند. مثلاً به لحاظ سختافزاری، کاربری متفاوت، برخورداری تلویزیون از تیونر فرکانس رادیویی یا RF Tuner، بلندگوهای قدرتمندتر، امکان کنترل از راه دور و موارد دیگر و همچنین سایز و اندازه هنوز هم اختلافاتی بین این دو قابل مشاهده است. البته با پیشرفت فناوری روز به روز اختلافات کمرنگ و کمرنگتر شد، تا جایی که امروزه میتوان تا حد زیادی از هر دو دستگاه به شکل یکسانی بهره برد. در این مقاله به طور مفصل به تفاوتهای مانیتور و نمایشگر تلویزیونی میپردازیم. پس تا پایان همراه ما باشید.
شیوه پردازش تصویر؛ از نخستین تفاوتهای مانیتور و نمایشگر
فارغ از اندازه هنوز هم میتوان کاربری متفاوتی را در مانیتور و نمایشگرهای تلویزیونی مشاهده کرد. نمایشگر تلویزیون با هدف نمایش تصاویر و محتوای سینمایی گیرا طراحی و ساخته شدهاند و در بیشتر موارد به راحتی و حتی بدون نیاز به تنظیمات تلویزیون پیچیده و دشوار میتوان از آنها استفاده کرد. در آن سو، مانیتورها استاندارد ساخت جداگانهای دارند و بیشتر برای بازی و همچنین کارها یا طراحیهای مهندسی و گرافیکی مورد بهرهبرداری قرار میگیرند.
بنابراین، دادن اطلاعات گرافیکی به شما نیز از وظایف اصلی نمایشگر است. در حالی که تلویزیونها دارای قطعات سخت افزاری خاصی هستند که تصاویر را دریافت و پردازش میکند. دریافت و پردازش تصاویر در تلویزیون به وسیله قطعهای به نام RF TUNER صورت میگیرد. نمایشگرهای کامپیوتری چنین قطعهای ندارند و به همین دلیل، به تنهایی قادر به پردازش دادههای تصویری نیستند. پردازش دادههای گرافیکی به کمک قطعهای سخت افزاری انجام میشود که به آن واحد پردازنده گرافیکی میگویند. در واقع مانیتورها نقشی در پردازش دادهها ندارد و تصاویری که آنها پخش میکنند، در جای دیگری پردازش میشود. آن جای دیگر، همان پردازنده سیستم و قطعه یا بخش سخت افزاری آن به نام GPU یا CPU است.
ابعاد بزرگتر نمایشگرها
شاید روشنترین تفاوت که در همان نگاه نخست میان مانیتور و نمایشگرها جلوه میکند، اندازه و سایز آنها باشد. مانیتورها به طور معمول سایزی بین 21 تا 32 اینچ دارند. سایزهای 24 تا 27 اینچ محبوبترین سایز مانیتور در میان کاربران به شمار میروند و فروش بالای چنین مانیتورهایی، گواه آن است. همچنین خوب است بدانیم به دلیل استفاده از مانیتور در فواصل کم، هنگامی که در برابر آنها مینشینیم به گستره دید کمتری نیاز داریم.
ولی نمایشگر تلویزیونی از جمله تلویزیون سونی برای بهرهگیری در فضاهای بزرگتر و فاصله بیشتر طراحی شدهاند. اندازه آنها، بسیار متنوع بوده و ابعادی بین 32 تا 70 اینچ و حتی بالاتر را نیز در بر میگیرد. همچنین رزولوشن و نسبت تصویر (Aspect Ratio) در تلویزیونها حائز اهمیت بالایی است.
تفاوت رزولوشن در مانیتور و تلویزیون
کوچکترین بخش تصاویر پیکسلها هستند. پردازش تصاویر با کنار هم گذاشتن این واحدها انجام میشود. بنابراین هر چه بر شمار پیکسلهای یک تصویر افزوده شود، کیفیت آن تصویر افزایش مییابد. از دیگر تفاوتهای آشکار میان نمایشگر تلویزیون و مانیتورها، تراکم پیکسلی آنهاست. به شمار پیکسلهای موجود در هر اینچ از صفحه نمایش تراکم پیکسلی میگویند. رزولوشن و اندازه صفحه نمایش از عوامل تأثیرگذار بر کاهش و یا افزایش این شاخص کیفیت تصویر هستند. در مانیتورها به دلیل اندازه کوچکتر، تراکم پیکسلهای صفحه بالاتر است.
منظور از رزولوشن نیز شمار پیکسلهایی است که در دو بعد عمودی و افقی به نمایش درمیآیند. رزولوشن تصاویر باید با اندازه تلویزیون هماهنگ باشد تا تصویر در نسبت درستی به نمایش درآید. امروزه انواع مدلهای تلویزیون 4K با رزولوشنی مطلوب در شمار محبوبترین تلویزیونها قرار میگیرند. ناگفته نماند رزولوشن را با عنوان تفکیکپذیری هم میشناسیم. رایجترین رزولوشن تلویزیونها و مانیتورها در جدول زیر آمده است:
| تلویزیونها | مانیتورهای جدید |
| 720p (HD) در تلویزیونهای ۳۲ اینچی و ارزان قیمت | 720p (HD) |
| 1080p (Full HD) | 1080p (Full HD) |
| 2160p (4K)، محبوبترین و رایجترین رزولوشن برای تلویزیون | 1440p (Quad HD یا 2K) |
| 4320p (8K)، مدت زیادی از عرضه آنها نگذشته و هنوز فراگیر نشدهاند. | 2160p (Ultra HD یا 4K) |
Response Time در مانیتور و تلویزیون
مدت زمانی که پیکسلها از سیاه به سفید و یا از سفید به سیاه دگرگون میشوند را زمان پاسخ دهی میگویند. به بیان دیگر، زمان پاسخ دهی همان بازه زمانی لازمی است که در طی آن محتوای نمایشی از منبعی مانند کیس گرفته میشود و سپس در صفحه نمایش پخش میشود. مانیتورها در موضوع Response Time نسبت به تلویزیون برتری بسیاری دارند.
با توجه به نوع پنل، زمان پاسخ دهی در مانیتورها متفاوت است و چیزی بین 1 تا 4 میلیثانیه به طول میانجامد. در حالی که در تلویزیونها و حتی مدلهای پیشرفته و گران قیمت آن، این زمان بسیار بیشتر از چنین مقداری است. این نکته برای گیمرها از اهمیت فراوانی برخوردار است؛ چون در بازیهای ویدیویی آنلاین و به ویژه بازیهای سبک شوتر، حتی 1 میلیثانیه هم برای گیمر حیاتی است.
البته ناگفته نماند این موضوع دلیلی بر بد بودن تلویزیون نیست. این خصیصه در تلویزیونها به این دلیل کمتر توسعه یافته است که کمتر گیمر و کاربری کامپیوتر خود را برای بازی آنلاین به تلویزیون خود متصل میکند. درباره کنسولهای بازی اما وضع فرق میکند؛ این وسایل برای استفاده در صفحه تلویزیون بهینه شدهاند. به طور کلی، امروزه برای بازی کردن میتوانید از بسیاری از ویژگیهای مطلوب تلویزیونهای گیمینگ هم بهره بگیرید. با خرید تلویزیون سونی مناسب گیمینگ هم یک صفحه نمایش خوب برای بازی خواهید داشت و هم یک نمایشگر عالی برای تماشای فیلم و سریال با کیفیتی کم نظیر.
مقایسه Refresh Rate در مانیتور و تلویزیون
شمار دفعات بهروز رسانی تصویرِ روی نمایشگر را که در مدت یک ثانیه انجام میشود، رفرش ریت یا نرخ نوسازی گویند. به سخن دیگر، نرخ نوسازی تعیین میکند که صفحه نمایش میتواند چند فریم را بر ثانیه نمایش دهد. با افزایش رفرش ریت، کندی حرکات تصویر کاهش مییابد و همچنین تصاویر با جزئیات بیشتری به نمایش درخواهند آمد. ضمن اینکه در رفرش ریت بالاتر، از تاری حرکت (Motion Blur) کاسته شده و بازیهای ویدیویی روانتر و زیباتر به تصویر درمیآیند. معمولاً رفرش ریت مانیتورها به صورت زیر است:
| رفرش ریت | ویژگی |
| 60Hz | استاندارد برای اکثر مانیتورها |
| 144Hz | بسیار سریعتر و پاسخگوتر |
| 240Hz | پاسخگویی بالایی و مناسب برای بازیهای رقابتی یا کارهای گرافیکی سنگین |
فناوریهای رفرش ریت تطبیقی (Adaptive) مانند Free sync یا G Sync که بیشتر مانیتورها از آن بهره میگیرند، از ایجاد شکافت تصویر جلوگیری میکنند. این فناوری در تلویزیونها وجود ندارد. بنابراین ادعای برخی از شرکتها مبنی بر ارائه مدلهایی از تلویزیونهایشان با رفرش ریت سه رقمی، چندان واقعی نیست؛ در حقیقت، نرمتر به نظر آمدن حرکت تصویر بر صفحه، تنها نوعی دستکاری نرم افزاری است. تلویزیونهای خانگی در مدلهای اولیه خود از نرخ نوسازی ۵۰ هرتزی بهره میگرفتند. سپس بیشتر مدلهای بعدی به نرخ نوسازی ۶۰ هرتزی مجهز شدند. بنابراین اگر به هر دلیلی در پی صفحه نمایش تند و سریع هستید، بدون شک مانیتور گزینه بهتری است. تهیه یک مانیتور خوب با رفرش ریت بالا بسیار بهتر از خرید تلویزیون خوبی با رفرش ریت بالا اما غیر واقعی است!
تفاوت تاخیر ورودی در تلویزیون و مانیتور
سازندگان مانیتورها به وقفهای که از زمان حرکت دادن موس یا کیبورد تا دیدن نتیجه آن در صفحه نمایش رخ میدهد حساسیت بالایی نشان میدهند. این وقفه که به آن Input lag میگوییم، زمان ورود سیگنال به کارت گرافیک و نمایش آن در مانیتور است. برخلاف مانیتورها، این وقفه زمانی در تلویزیونها اهمیت چندانی ندارد. در این دستگاهها بیشتر بر سرعت پردازش ویدیویی تمرکز میشود. شاید تأخیر میلی ثانیهای به نظر شما چندان مهم و چشمگیر نباشد ولی فراموش نکنید که در بازیهای آنلاین همان تأخیرها میتوانند مسئلهساز شوند و بر کیفیت پخش تصاویر تاثیر بگذارند.
پورتهای تلویزیون و مانیتور
انتقال دادهها و اطلاعات میان دستگاهها و لوازم جانبی، از اصلیترین وظیفه پورتها یا درگاههای ورودی و خروجی آنها است. در قیاس با تلویزیونها، معمولاً مانیتورها پورتهای کمتری دارند. ولی در عوض به دلیل وجود آداپتورها و بریجهای بیشتر، از قابلیت گسترش و ارتقای بیشتری برخوردارند. از مهمترین پورتهای تلویزیون میتوان به موارد زیر اشاره داشت:
- USB
- کامپوننت
- کامپوزیت
- HDMI
- کواکسیال
- جک 3.5 میلیمتری هدفون
- Optical/Digital Audio
- اترنت برای اتصال تلویزیون هوشمند به اینترنت
همچنین اصلیترین پورتهای مانیتور شامل موارد زیر میشود:
- DVI
- USB
- VGA
- HDMI
- جک هدفون 3.5 میلیمتری
- Display برای پوشش رزولوشنهای بالاتر
سیستم عامل و قابلیت اتصال به اینترنت در تلویزیون و مانیتور
از طریق کابل LAN یا WiFi میتوان تلویزیونهای هوشمند را بدون نیاز به هیچ وسیله کمکی دیگری به سرویس اینترنت متصل نمود. تلویزیونهای هوشمند نوین همچنین از سیستم عامل اندروید بهره میبرند. بر خلاف نمایشگر تلویزیونی، سیستم عامل به تنهایی در مانیتورها وجود ندارد. ناگفته پیداست مانیتورها نمیتوانند بی نیاز از دیگر قطعات یا کیس به اینترنت وصل شوند. چون بدون کیس مانیتور از نمایش هرگونه محتوایی ناتوان است.
تلویزیونها بلندگوهای قویتری دارند
مانیتورها به طور معمول به بلندگو مجهز نیستند. البته در برخی از مدلها، برای آنها بلندگوی استریو تعبیه شده است ولی همانها نیز توان صوتی و قدرت خاصی ندارند. برخلاف مانیتورها، تلویزیونها اندازه بزرگتری دارند و باید فضا را به خوبی تحت پوشش قرار دهند تا صدا به همه بینندگان برسد. بنابراین باید بلندگوهای قدرتمندتری داشته باشند که بتواند فضای بیشتری را در بر بگیرد. امروزه فناوریهای نوین صوتی مانند دالبی (Dolby) بر قدرت و کیفیت پخش صدای تلویزیونها افزودهاند. همچنین با وجود درگاههای خروجی گوناگون میتوانید بلندگوهای بیشتری به تلویزیون وصل کنید.
کلام پایانی
در این مقاله به شرح تفاوت مانیتور و نمایشگر پرداختیم. امروزه با گسترش تکنولوژی ساخت نمایشگرها، تفاوت مانیتور و تلویزیون مانند گذشته نیست و هر روز کمرنگتر میشود. با این همه، همچنان تفاوتهایی به لحاظ نوع کاربری، اندازه و ابعاد، سخت افزارها و برخی ویژگیهای خاص میان هر دو دستگاه وجود دارد. در این مقاله این تفاوتها را به شکل مشروح بیان کردیم که امیدواریم مورد توجه شما قرار گرفته باشد.
کیفیت ساخت بالا، دوام، ماندگاری قطعات و موتور الکتریکی، طراحی زیبا و کارکرد مفید و مطلوب سونی را به یکی از بهترین برندهای تولید لوازم خانگی در جهان تبدیل کرده است. کیفیت بالای مواد استفاده شده در تولیدات سونی سبب شده این شرکت در شمار ده برند برتر دنیا در حوزه تولید لوازم صوتی و تصویری قرار بگیرد. شما میتوانید برای خرید تلویزیونهای این برند با کیفیت یا آگاهی از قیمت تلویزیون سونی به خانه سونی مراجعه کنید. خانه سونی از نمایندگیهای معتبر این شرکت ژاپنی در ایران است که به طور اختصاصی انواع محصولات لوازم خانگی سونی را به هموطنان گرامیعرضه میکند. از دیگر خدمات ممتاز این نمایندگی معتبر میتوان به موارد زیر اشاره داشت:
گارانتی 18 ماهه
امکان پرداخت در محل
نصب رایگان محصولات
بیمه محصول تا درب خانه
ضمانت تعویض کالا تا 48 ساعت
تعهد قیمت محصول در روزهای پرتلاطم نوسان قیمت ارز
و همچنین نگهداری محصول در انبار شرکت به درخواست مشتری، حداکثر تا دو هفته پس از تسویه کامل