علت نخواندن سی دی پلی استیشن چیست؟

وقتی پلی‌استیشن دیسک بازی را نمی‌خواند، مشکل می‌تواند از خود دیسک، لنز اپتیکال، درایو یا حتی نرم‌افزار کنسول باشد. نمایش ارورهایی مثل Unrecognized Disc، شنیدن صدای غیرعادی هنگام ورود دیسک یا نچرخیدن درست آن، سرنخ‌هایی هستند که به تشخیص علت کمک می‌کنند. پیش از باز کردن کنسول، بهتر است این نشانه‌ها را بشناسید تا مشخص شود مشکل با یک اقدام ساده برطرف می‌شود یا به تعمیر تخصصی نیاز دارد.

نشانه های اولیه خرابی درایو دیسک یا لنز کنسول پلی استیشن

پیش از بررسی علت اصلی، به رفتار کنسول هنگام وارد کردن دیسک توجه کنید. صداهای غیرعادی و پیام‌های خطا می‌توانند اطلاعات مهمی درباره وضعیت درایو یا سیستم خواندن دیسک بدهند.

شنیده شدن صدای عجیب پس از وارد کردن دیسک

اگر بعد از ورود دیسک صدای تیک‌تیک، تق‌تق یا لرزش غیرعادی از درایو شنیده می‌شود، ممکن است مکانیزم چرخاندن یا جابه‌جایی دیسک دچار مشکل شده باشد. خرابی چرخ‌دنده‌ها، غلتک‌ها یا موتور درایو می‌تواند باعث شود دیسک به شکل صحیح در موقعیت خواندن قرار نگیرد.

اگر این صدا با تلاش‌های مکرر کنسول برای خواندن دیسک همراه باشد، احتمال وجود ایراد مکانیکی بیشتر است. در چنین شرایطی بهتر است از وارد و خارج کردن مداوم دیسک خودداری کنید تا فشار بیشتری به قطعات درایو وارد نشود.

تلویزیون ۷۵ اینچ سونی سری BRAVIA 2 مدل 75S21DM2

253,000,000 تومان

مشاهده و خرید

ظاهر شدن ارور معروف Unrecognized Disc یا Unsupported Disc روی صفحه

نمایش پیام‌هایی مانند Unrecognized Disc به این معناست که پلی‌استیشن نتوانسته اطلاعات قابل شناسایی از دیسک دریافت کند. کثیفی، اثر انگشت، خط‌وخش شدید یا قرارگیری نادرست دیسک می‌تواند چنین خطایی ایجاد کند و الزاما به معنای خرابی لنز نیست.

اگر همین خطا با چند دیسک سالم و متفاوت تکرار شود، احتمال مشکل در لنز، درایو یا نرم‌افزار سیستم افزایش پیدا می‌کند. در این حالت، بررسی مرحله‌ای دیسک، راه‌اندازی مجدد کنسول و استفاده از گزینه‌های عیب‌یابی Safe Mode می‌تواند قبل از مراجعه به تعمیرکار مفید باشد.

دلایل اصلی و متداول نخواندن دیسک بازی در PS4 و PS5

نخواندن دیسک در PS4 و PS5 می‌تواند از یک مشکل ساده در سطح دیسک شروع شود و تا ایراد در لنز یا مکانیزم درایو ادامه پیدا کند. اگر کنسول به تلویزیون سونی 65 اینچ متصل باشد، کیفیت نمایشگر تاثیری بر توانایی درایو برای شناسایی دیسک ندارد و باید خود دیسک و کنسول بررسی شوند.

کثیفی، چربی دست، نشستن گرد و غبار یا وجود خط و خش های عمیق روی بلوری

سطح دیسک مستقیما با سیستم نوری درایو ارتباط دارد و وجود اثر انگشت، چربی، گردوغبار یا آلودگی می‌تواند خواندن اطلاعات را دشوار کند. خط‌وخش‌های عمیق نیز باعث می‌شود بخشی از داده‌های دیسک به‌درستی خوانده نشود. خود PlayStation برای چنین شرایطی توصیه می‌کند دیسک را با یک پارچه نرم و تمیز پاک کنید و سپس دوباره آن را داخل کنسول قرار دهید.

برای تشخیص، یک دیسک سالم و متفاوت را نیز امتحان کنید. اگر دیسک دوم بدون مشکل اجرا شد، احتمال دارد ایراد از دیسک اول باشد. در مقابل، اگر چند دیسک سالم هم شناسایی نشوند، باید احتمال وجود مشکل در بخش خواندن دیسک یا نرم‌افزار سیستم را جدی‌تر بررسی کرد.

آلودگی یا نشستن غبار روی عدسی لنز اپتیکال به دلیل جریان هوا

لنز اپتیکال وظیفه خواندن اطلاعات نوری دیسک را بر عهده دارد و آلودگی روی آن می‌تواند عملکرد سیستم خواندن را مختل کند. ورود گردوغبار به داخل دستگاه با گذشت زمان یکی از مواردی است که در بررسی مشکلات سخت‌افزاری درایو باید در نظر گرفته شود.

اگر کنسول دیسک‌های مختلف را نمی‌خواند، اما دیسک‌ها سالم و تمیز هستند، احتمال ایراد در مسیر خواندن افزایش پیدا می‌کند. در این وضعیت بهتر است بدون باز کردن دستگاه، ابتدا راهکارهای نرم‌افزاری و بررسی دیسک‌های مختلف انجام شود و تمیزکردن داخلی لنز به تکنسین سپرده شود.

ضعیف شدن، سوختن یا خارج شدن لنز از ریل اصلی به مرور زمان و کارکرد بالا

لنز و مجموعه اپتیکال درایو از قطعات مکانیکی و الکترونیکی هستند و خرابی آن‌ها می‌تواند باعث ناتوانی کنسول در شناسایی دیسک شود. با این حال، قدیمی بودن کنسول به معنی خراب شدن لنز نیست و تشخیص چنین ایرادی به بررسی رفتار درایو و آزمایش دیسک‌های سالم نیاز دارد.

اگر دیسک‌ها تمیز و سالم باشند و کنسول همچنان هیچ‌کدام را شناسایی نکند، احتمال وجود ایراد سخت‌افزاری در مسیر خواندن مطرح می‌شود. در این مرحله باز کردن دستگاه یا دستکاری مجموعه لنز بدون ابزار و تجربه مناسب می‌تواند آسیب بیشتری ایجاد کند و بهتر است عیب‌یابی توسط تعمیرکار انجام شود.

خرابی غلتک ها، چرخ دنده ها و قطعات مکانیکی بخش مکش دیسک

درایو فقط وظیفه خواندن اطلاعات را ندارد و مجموعه‌ای از قطعات مکانیکی نیز دیسک را وارد، ثابت و برای چرخش آماده می‌کنند. خرابی یا فرسودگی این بخش می‌تواند با نشانه‌هایی مانند ورود ناقص دیسک، خارج نشدن صحیح آن، چرخش نامنظم یا ایجاد صدای غیرعادی همراه باشد.

اگر هنگام وارد کردن دیسک صدای تیک‌تیک یا ساییدگی می‌شنوید، بهتر است دیسک را چندین بار پشت سر هم وارد و خارج نکنید. ادامه استفاده از درایوی که رفتار مکانیکی غیرعادی دارد می‌تواند بررسی مشکل را دشوارتر کند.

دلایل و باگ های نرم افزاری که مانع اجرای دیسک در پلی استیشن می شوند

همه مشکلات خواندن دیسک سخت‌افزاری نیستند. اختلال در داده‌های سیستم یا قدیمی بودن نرم‌افزار کنسول نیز می‌تواند در عملکرد بازی یا قابلیت‌های سیستم اختلال ایجاد کند به همین دلیل PlayStation استفاده از Safe Mode و بررسی به‌روزرسانی سیستم را در روند عیب‌یابی قرار داده است.

 به هم ریختن پایگاه داده سیستم (Corrupted Database) و نیاز به بازسازی آن

پایگاه داده کنسول اطلاعات مربوط به محتوای ذخیره‌شده روی سیستم را سازمان‌دهی می‌کند. اگر این ساختار دچار مشکل شود، بعضی قابلیت‌های سیستم یا نمایش و اجرای محتوا با اختلال مواجه می‌شوند. گزینه Rebuild Database در Safe Mode، فضای ذخیره‌سازی را اسکن کرده و پایگاه داده جدیدی ایجاد می‌کند.

در PS4 این گزینه مستقیما در Safe Mode با عنوان Rebuild Database قرار دارد. در PS5 نیز از مسیر Clear Cache and Rebuild Database می‌توان به آن دسترسی داشت. این اقدام با ریست کامل کنسول تفاوت دارد و نباید آن را با گزینه‌های حذف کامل اطلاعات اشتباه گرفت.

عدم آپدیت فیرمور درایو یا اختلال در کدهای ثبت لایسنس دیسک پس از بروزرسانی

به‌روز نبودن نرم‌افزار سیستم می‌تواند باعث بروز مشکلات سازگاری یا اختلال در اجرای برخی محتواها شود به همین دلیل سونی توصیه می‌کند در فرایند عیب‌یابی، نسخه نرم‌افزار سیستم کنسول بررسی و در صورت نیاز به‌روزرسانی شود.

با این حال، نسبت دادن مستقیم نخواندن یک دیسک به اختلال در کد ثبت لایسنس دیسک بدون مشاهده خطا یا بررسی تخصصی دقیق نیست. برای دیسک‌های فیزیکی، ابتدا باید سلامت دیسک، سازگاری آن، عملکرد درایو و سپس نرم‌افزار سیستم بررسی شود. اگر مشکل پس از به‌روزرسانی همچنان باقی ماند، استفاده از Safe Mode و در صورت رفع‌نشدن، مراجعه به پشتیبانی یا تعمیرکار توصیه می‌شود.

آموزش راهکارهای خانگی و سریع برای حل مشکل بدون باز کردن کنسول

پیش از باز کردن PS4 یا PS5، چند اقدام کم‌خطر را می‌توان امتحان کرد. اگر مشکل از دیسک، تنظیمات سیستم یا نحوه قرارگیری کنسول باشد، این روش‌ها می‌توانند بدون نیاز به تعمیرات تخصصی به رفع آن کمک کنند. در چنین شرایطی، کیفیت نمایشگر و مواردی مثل قیمت تلویزیون 65 اینچ سونی ارتباطی با نخواندن دیسک ندارند و عیب‌یابی باید از خود کنسول و دیسک شروع شود.

روش اول: اصول صحیح تمیز کردن دیسک بازی با دستمال مایکروفایبر و بدون مواد شیمیایی

ابتدا دیسک را از قسمت لبه یا سوراخ مرکزی بگیرید و سطح خواندنی آن را بررسی کنید. اگر اثر انگشت یا گردوغبار روی دیسک وجود دارد، آن را با یک پارچه نرم و بدون پرز به‌آرامی تمیز کنید. حرکت دستمال بهتر است از مرکز دیسک به سمت لبه بیرونی باشد و از حرکت چرخشی روی سطح خودداری شود. از مواد شیمیایی، الکل، اسپری شیشه‌پاک‌کن یا دستمال زبر استفاده نکنید. پس از تمیزکردن، دیسک را دوباره امتحان کنید.

روش دوم: قرار دادن کنسول در حالت افقی (Horizontal) برای تراز شدن موتور درایو

اگر کنسول را به‌صورت عمودی استفاده می‌کنید و با مشکل خواندن دیسک مواجه شده‌اید، می‌توانید آن را خاموش کرده و روی سطحی صاف در حالت افقی قرار دهید. این کار در صورت وجود مشکل مکانیکی یا قرارگیری نامناسب دیسک ممکن است به عملکرد بهتر درایو کمک کند، اما یک راهکار رسمی برای تعمیر خرابی موتور یا لنز محسوب نمی‌شود.

روش سوم: پاکسازی نرم افزاری و بازسازی دیتابیس از طریق منوی مخفی Safe Mode

برای استفاده از Safe Mode، کنسول را خاموش کنید، سپس دکمه پاور را نگه دارید تا دومین صدای بوق شنیده شود. دسته را با کابل USB وصل کنید و وارد منوی Safe Mode شوید. در PS4 گزینه Rebuild Database و در PS5 گزینه Clear Cache and Rebuild Database برای بازسازی ساختار داده‌های سیستم در دسترس است.

این روش به تعمیر لنز یا درایو کمک نمی‌کند، اما اگر مشکل از داده‌ها یا عملکرد نرم‌افزاری سیستم باشد، می‌تواند موثر باشد. پیش از انتخاب گزینه‌های دیگر Safe Mode، توضیحات هر گزینه را با دقت بررسی کنید.

روش چهارم: استفاده از دیسک های پاک کننده استاندارد (Lens Cleaner Discs)

استفاده از دیسک‌های پاک‌کننده لنز برای PS4 و PS5 را نمی‌توان به‌عنوان راهکار رسمی و مطمئن توصیه کرد.  PlayStation در دستورالعمل عیب‌یابی خود، تمیزکردن دیسک و بررسی دیسک‌های دیگر را پیشنهاد می‌کند، اما استفاده از Lens Cleaner Disc را به‌عنوان روش استاندارد رفع این مشکل معرفی نکرده است.

اگر احتمال می‌دهید لنز داخل کنسول آلوده یا خراب شده، بهتر است دستگاه را باز نکنید و آن را به تعمیرکار بسپارید. دستکاری مستقیم لنز یا مکانیزم درایو بدون ابزار مناسب می‌تواند به قطعات حساس آسیب بزند.

مجموعه کنسول بازی سونی مدل دیسک خور با دسته اضافی و پایه شارژر

147,900,000 تومان

مشاهده و خرید

راهنمای تخصصی تعمیر و زمان مراجعه به تکنسین صوتی و تصویری

اگر تمیزکردن دیسک، امتحان یک دیسک سالم و راهکارهای نرم‌افزاری مشکل را برطرف نکرد، احتمال ایراد سخت‌افزاری بیشتر می‌شود. در این مرحله، باز کردن کنسول بدون تجربه می‌تواند به لنز، فلت‌ها یا مکانیزم درایو آسیب بزند.

فرایند باز کردن بدنه، سرویس داخلی، گردگیری و تمیز کردن لنز با الکل ایزوپروپیل

سرویس داخلی باید توسط فردی انجام شود که با ساختار درایو PS4 یا PS5 آشنایی دارد. روند کلی کار شامل این مراحل است.

• باز کردن بدنه: خاموش‌کردن کامل کنسول و جداسازی کابل‌ها، سپس باز کردن پوشش دستگاه با ابزار مناسب
• بررسی درایو: بررسی وضعیت غلتک‌ها، چرخ‌دنده‌ها، موتور، فلت‌ها و مجموعه اپتیکال برای پیدا کردن آثار خرابی یا فرسودگی
• گردگیری داخلی: پاک‌کردن گردوغبار جمع‌شده اطراف درایو و قطعات داخلی با ابزار مناسب و بدون واردکردن فشار به اجزای حساس
• تمیزکردن لنز: در صورت تشخیص آلودگی، تکنسین می‌تواند لنز را با روش مناسب و مقدار کنترل‌شده‌ای از الکل ایزوپروپیل تمیز کند. استفاده مستقیم و بی‌احتیاط از مایع روی قطعات توصیه نمی‌شود.
• آزمایش نهایی: پس از بستن دستگاه، عملکرد درایو با چند دیسک سالم بررسی می‌شود.

تمیزکردن لنز فقط زمانی منطقی است که آلودگی عامل مشکل تشخیص داده شود. اگر قطعه آسیب دیده باشد، پاک‌کردن آن مشکل را برطرف نمی‌کند.

چه زمانی لنز کاملا سوخته و نیاز به تعویض سخت افزاری درایو وجود دارد؟

سوختن لنز را نمی‌توان از روی یک ارور یا نخواندن یک دیسک تشخیص داد. اگر چند دیسک سالم امتحان شده، سطح آن‌ها تمیز است و راهکارهای نرم‌افزاری نیز نتیجه‌ای نداشته‌اند، تکنسین باید عملکرد مجموعه اپتیکال و سایر اجزای درایو را بررسی کند.

در صورت تایید خرابی لنز یا قطعه دیگری از مجموعه خواندن دیسک، ممکن است تعویض همان قطعه یا مجموعه سازگار درایو لازم باشد. این کار به مدل دقیق کنسول و نوع خرابی بستگی دارد و بهتر است توسط تعمیرکار متخصص انجام شود.

جدول عیب یابی سریع

اگر با چند دیسک مختلف مشکل مشابهی دارید، بهتر است نشانه ظاهرشده روی صفحه یا رفتار درایو را با موارد زیر تطبیق دهید.

اگر تمیزکردن دیسک و راهکارهای نرم‌افزاری نتیجه نداد، تکرار مداوم آزمایش‌ها کمکی به حل مشکل نمی‌کند. در چنین شرایطی، بررسی درایو توسط تکنسین می‌تواند علت واقعی خرابی را مشخص کند.

جمع بندی

نخواندن دیسک در PS4 و PS5 همیشه به معنای سوختن لنز نیست و بهتر است عیب‌یابی از موارد ساده‌ای مثل تمیزکردن دیسک و بررسی دیسک دیگر شروع شود. استفاده از Safe Mode و Rebuild Database نیز می‌تواند مشکلات نرم‌افزاری را برطرف کند. نگهداری کنسول در محیط کم‌گردوغبار و جلوگیری از واردکردن دیسک‌های کثیف یا آسیب‌دیده، فشار کمتری به درایو وارد می‌کند. اگر صدای غیرعادی یا نخواندن مداوم چند دیسک سالم ادامه داشت، باز کردن دستگاه را کنار بگذارید و تعمیر را به تکنسین متخصص بسپارید.

سوالات متداول